Pin Lưu Trữ Điện Mặt Trời Là Gì? Khi Nào Nên Lắp Hệ Thống Lưu Trữ?

Pin lưu trữ điện mặt trời là thiết bị lưu lại phần điện năng do hệ thống solar tạo ra nhưng chưa sử dụng ngay, để cấp lại cho gia đình hoặc doanh nghiệp vào buổi tối, giờ cao điểm hoặc khi mất điện. Nên lắp hệ thống lưu trữ điện mặt trời khi nhu cầu sử dụng điện ngoài giờ nắng cao, cần nguồn điện dự phòng, muốn tăng tỷ lệ tự dùng điện mặt trời hoặc khu vực thường xuyên mất điện.

Nói đơn giản, tấm pin mặt trời tạo điện, inverter quản lý và chuyển đổi điện, còn pin lưu trữ giúp giữ phần năng lượng đó lại để dùng vào thời điểm mình thực sự cần.

PIN LƯU TRỮ ĐIỆN MẶT TRỜI LÀ GÌ VÀ HỆ THỐNG NÀY DÙNG ĐỂ LÀM GÌ?

Pin lưu trữ điện mặt trời là bộ tích trữ năng lượng điện để phần điện chưa dùng ngay có thể được sử dụng vào thời điểm khác.

Một hệ solar không lưu trữ hoạt động khá đơn giản.

Ban ngày tấm pin tạo điện.

Nhà đang dùng điện thì điện mặt trời được sử dụng ngay.

Nhưng đến tối, tấm pin gần như không còn sản xuất điện. Khi ấy gia đình lại phải lấy điện từ lưới.

Nếu có battery lưu trữ điện mặt trời, phần điện dư vào ban ngày có thể được đưa vào pin.

Buổi tối, inverter lấy điện từ pin cấp lại cho tải.

Vì vậy pin lưu trữ thường giải quyết ba nhu cầu rất rõ:

• Chuyển điện mặt trời từ ban ngày sang ban đêm.
• Cấp điện dự phòng khi mất điện.
• Tăng tỷ lệ điện mặt trời được tự sử dụng tại công trình.

Thật ra đây mới là cách chúng tôi thường giải thích với khách, thay vì bắt đầu bằng hàng loạt thông số kỹ thuật.

Trước tiên phải biết pin đang giải quyết vấn đề gì.

Sau đó mới tính bao nhiêu kWh.

PIN LƯU TRỮ ĐIỆN MẶT TRỜI LÀ GÌ VÀ NGUYÊN LÝ HOẠT ĐỘNG RA SAO?

Pin lưu trữ điện mặt trời hoạt động theo chu trình sạc – lưu trữ – xả điện, dưới sự quản lý của inverter hoặc hệ thống quản lý năng lượng.

Có thể hình dung:

Tấm pin mặt trời → inverter hybrid → phụ tải.

Khi điện mặt trời tạo ra nhiều hơn lượng tải đang sử dụng:

Điện dư → pin lưu trữ.

Khi điện mặt trời không đủ:

Pin lưu trữ → inverter → phụ tải.

Nếu pin cũng không đủ:

Điện lưới → phụ tải.

Ví dụ lúc 12 giờ trưa:

Hệ mặt trời tạo 8 kW.

Gia đình đang dùng 3 kW.

Phần dư khoảng 5 kW có thể được dùng để sạc pin nếu cấu hình hệ thống cho phép.

Đến 19 giờ:

Solar gần như không phát.

Nhà dùng 4 kW.

Inverter có thể lấy điện từ pin để cấp cho tải.

Quá trình này diễn ra tự động.

Người dùng không phải đứng cạnh inverter để chuyển nguồn mỗi tối.

PIN LƯU TRỮ ĐIỆN MẶT TRỜI LÀ GÌ VÀ MỘT HỆ THỐNG LƯU TRỮ GỒM NHỮNG THIẾT BỊ NÀO?

Một hệ thống lưu trữ điện mặt trời thường gồm pin lưu trữ, inverter có khả năng quản lý pin, hệ thống bảo vệ và thiết bị đo – giám sát.

Các thành phần thường gặp gồm:

• Tấm pin năng lượng mặt trời.
• Inverter hybrid.
• Pin lithium lưu trữ.
• BMS – Battery Management System.
• Smart Meter hoặc CT.
• Tủ điện.
• CB và thiết bị bảo vệ.
• Dây DC và AC.
• Thiết bị truyền thông.
• Hệ thống giám sát.
• Tủ hoặc giá đặt pin tùy cấu hình.

Không phải cứ mua một cục pin rồi nối vào hệ mặt trời hiện tại là xong.

Pin và inverter phải tương thích.

Điện áp phải phù hợp.

Giao thức truyền thông phải phù hợp.

Công suất sạc – xả cũng phải nằm trong giới hạn cho phép.

Đây là chỗ mà khách hàng rất nên hỏi kỹ trước khi mua.

PIN LƯU TRỮ ĐIỆN MẶT TRỜI LÀ GÌ VÀ KHI NÀO NÊN LẮP HỆ THỐNG LƯU TRỮ?

Nên lắp pin lưu trữ điện mặt trời khi phần lớn điện được sử dụng ngoài giờ nắng, khi cần nguồn dự phòng hoặc khi muốn tăng tỷ lệ tự tiêu thụ điện mặt trời.

Những trường hợp đáng cân nhắc nhất là:

• Gia đình dùng nhiều điện từ chiều tối đến đêm.
• Có nhiều điều hòa chạy buổi tối.
• Có máy tính, thiết bị làm việc cần duy trì khi mất điện.
• Nhà thường xuyên mất điện.
• Khu vực điện lưới yếu hoặc không ổn định.
• Có thiết bị y tế hoặc tải quan trọng.
• Muốn sử dụng phần điện mặt trời dư thay vì bỏ phí.
• Muốn chủ động nguồn điện hơn.
• Nhà có hệ hybrid và có kế hoạch dùng điện dự phòng.
• Doanh nghiệp cần duy trì một nhóm tải quan trọng.

Một ví dụ khá dễ thấy:

Ban ngày cả gia đình đi làm, đi học.

Điện solar tạo nhiều nhưng tải trong nhà thấp.

Tối mọi người về thì:

• Điều hòa chạy.
• Bếp chạy.
• TV chạy.
• Máy tính chạy.
• Máy giặt hoạt động.

Đúng lúc nhu cầu tăng thì tấm pin lại hết nắng.

Đây là kiểu phụ tải mà hệ thống điện mặt trời có lưu trữ bắt đầu trở nên đáng cân nhắc.

PIN LƯU TRỮ ĐIỆN MẶT TRỜI LÀ GÌ VÀ KHI NÀO CHƯA CẦN LẮP PIN?

Chưa nhất thiết phải lắp pin lưu trữ điện mặt trời nếu công trình đã sử dụng được phần lớn điện solar trực tiếp vào ban ngày và không có nhu cầu điện dự phòng.

Ví dụ nhà xưởng vận hành từ:

7 giờ đến 17 giờ.

Đúng thời gian hệ mặt trời đang sản xuất tốt.

Nếu gần như toàn bộ điện tạo ra được máy móc sử dụng ngay thì việc bổ sung pin có thể chưa phải ưu tiên đầu tiên.

Tương tự với gia đình:

• Có người ở nhà ban ngày.
• Điều hòa chạy ban ngày.
• Máy bơm hoạt động ban ngày.
• Sạc xe ban ngày.
• Máy giặt chạy giờ nắng.

Nếu mục tiêu chủ yếu là giảm tiền điện, hệ hòa lưới hoặc hybrid chưa gắn pin có thể đã đáp ứng khá tốt.

Nói thật, Đông Tây Solar không nghĩ pin lưu trữ là món bắt buộc cho mọi hệ thống.

Pin làm tăng chi phí đầu tư.

Nếu chưa có vấn đề cần pin giải quyết thì không nhất thiết phải mua chỉ vì hệ thống “trông đầy đủ hơn”.

PIN LƯU TRỮ ĐIỆN MẶT TRỜI LÀ GÌ VÀ CÓ GIÚP NHÀ VẪN CÓ ĐIỆN KHI MẤT LƯỚI KHÔNG?

Có, nhưng pin lưu trữ điện mặt trời chỉ cấp điện khi mất lưới nếu inverter và hệ thống điện được thiết kế có chức năng backup phù hợp.

Đây là điểm cần nói rõ.

Không phải:

Có pin = mất điện vẫn dùng toàn bộ ngôi nhà.

Hệ thống còn phụ thuộc vào:

• Công suất backup của inverter.
• Công suất xả của pin.
• Dung lượng pin.
• Tải được đấu vào ngõ backup.
• Dòng khởi động thiết bị.

Ví dụ pin có dung lượng 10 kWh nhưng inverter chỉ cho tải backup tối đa 5 kW.

Nếu cùng lúc bật:

• 3 máy lạnh.
• Bếp từ.
• Máy nước nóng.
• Máy bơm.

tổng tải có thể vượt khả năng inverter.

Vậy nên khi thiết kế backup, chúng tôi thường chia tải.

Nhóm cần duy trì có thể là:

• Đèn.
• Tủ lạnh.
• Wi-Fi.
• Camera.
• Quạt.
• TV.
• Một máy lạnh.
• Máy tính.
• Một số ổ cắm thiết yếu.

Như vậy hệ thống thực tế hơn và pin cũng dùng được lâu hơn.

PIN LƯU TRỮ ĐIỆN MẶT TRỜI LÀ GÌ VÀ CÓ THỰC SỰ GIÚP GIẢM TIỀN ĐIỆN KHÔNG?

Pin lưu trữ điện mặt trời có thể giúp giảm lượng điện mua từ lưới bằng cách chuyển phần điện solar dư ban ngày sang sử dụng vào buổi tối.

Tuy nhiên, hiệu quả kinh tế còn phụ thuộc vào cách sử dụng.

Ví dụ:

Mỗi ngày hệ solar dư khoảng 8 kWh.

Nếu không có pin, lượng điện đó chưa được gia đình tận dụng.

Nếu pin lưu được và buổi tối gia đình sử dụng gần hết 8 kWh này, lượng điện phải mua từ lưới giảm tương ứng.

Nhưng nếu mỗi ngày chỉ dư 2 kWh mà lại mua pin 15 kWh thì pin thường xuyên không được sạc đầy bằng nguồn solar.

Đó chưa chắc là cấu hình tốt.

Vậy nên trước khi tính pin, cần biết:

Điện dư mỗi ngày là bao nhiêu?

Và buổi tối thực sự cần bao nhiêu?

Hai con số này rất quan trọng.

PIN LƯU TRỮ ĐIỆN MẶT TRỜI LÀ GÌ VÀ DUNG LƯỢNG PIN kWh CÓ Ý NGHĨA GÌ?

Dung lượng kWh của pin lưu trữ điện mặt trời cho biết lượng năng lượng mà pin có thể lưu trữ.

Ví dụ:

Pin 5 kWh.

Pin 10 kWh.

Pin 15 kWh.

Pin 20 kWh.

Có thể hình dung đơn giản:

Một tải 1 kW chạy liên tục trong 5 giờ sẽ tiêu thụ:

1 kW × 5 giờ = 5 kWh.

Nhưng trong thực tế không nên lấy dung lượng danh định chia thẳng cho tải rồi xem đó là thời gian backup chính xác.

Cần tính thêm:

• Dung lượng usable.
• DoD.
• Hiệu suất inverter.
• Hiệu suất pin.
• Tổn hao dây.
• Công suất xả.
• SOC dự phòng.

Ví dụ pin danh định 10 kWh nhưng hệ thống chỉ cho sử dụng 90%.

Dung lượng khả dụng lý thuyết còn khoảng:

10 × 90% = 9 kWh.

Sau đó vẫn còn tổn hao chuyển đổi.

PIN LƯU TRỮ ĐIỆN MẶT TRỜI LÀ GÌ VÀ CÔNG SUẤT kW KHÁC DUNG LƯỢNG kWh NHƯ THẾ NÀO?

Công suất kW cho biết pin có thể cấp điện mạnh tới mức nào, còn dung lượng kWh cho biết pin có thể chứa bao nhiêu năng lượng.

Hai thông số này rất dễ bị nhầm.

Ví dụ:

Một pin có dung lượng 10 kWh.

Nhưng công suất xả liên tục chỉ 5 kW.

Điều đó có nghĩa:

Pin chứa được lượng điện tương đương 10 kWh nhưng không nên cấp tải lớn hơn 5 kW liên tục nếu giới hạn thiết bị là 5 kW.

Có thể ví đơn giản:

kWh giống dung tích bình nước.

kW giống độ lớn của vòi nước.

Bình lớn chưa chắc vòi lớn.

Đây cũng là lý do khi khách nói:

“Tôi mua pin 15 kWh thì chạy được bếp từ và ba máy lạnh không?”

Chúng tôi chưa thể trả lời chỉ từ con số 15 kWh.

Còn phải xem công suất xả và inverter.

PIN LƯU TRỮ ĐIỆN MẶT TRỜI LÀ GÌ VÀ SOC, DOD CÓ Ý NGHĨA NHƯ THẾ NÀO?

Trong pin lưu trữ điện mặt trời, SOC thể hiện mức pin còn lại, còn DoD thể hiện tỷ lệ dung lượng đã được sử dụng.

SOC – State of Charge có thể hiểu là phần trăm pin còn lại.

Ví dụ:

SOC 80% nghĩa là pin còn khoảng 80% trạng thái sạc.

DoD – Depth of Discharge là độ sâu xả.

Ví dụ:

Pin 10 kWh cho phép DoD 90%.

Dung lượng được phép khai thác lý thuyết khoảng:

10 × 90% = 9 kWh.

Không nên mặc định pin 10 kWh lúc nào cũng có đúng 10 kWh để dùng.

Các giới hạn vận hành còn phụ thuộc:

• BMS.
• Cài đặt inverter.
• Nhiệt độ.
• Nhà sản xuất.
• Chế độ dự phòng.

PIN LƯU TRỮ ĐIỆN MẶT TRỜI LÀ GÌ VÀ BMS CÓ VAI TRÒ GÌ?

BMS – Battery Management System là hệ thống quản lý pin, chịu trách nhiệm theo dõi và bảo vệ các cell bên trong bộ pin lưu trữ.

BMS thường theo dõi:

• Điện áp.
• Dòng điện.
• Nhiệt độ.
• SOC.
• Trạng thái cell.
• Quá sạc.
• Quá xả.
• Quá dòng.
• Một số điều kiện bất thường khác.

Nó cũng có thể giao tiếp với inverter.

Vì vậy khi ghép pin lithium lưu trữ với inverter hybrid, tương thích giao tiếp rất quan trọng.

Đôi khi điện áp nhìn có vẻ phù hợp.

Nhưng nếu inverter và BMS không giao tiếp đúng thì hệ thống vẫn chưa chắc hoạt động đầy đủ chức năng.

PIN LƯU TRỮ ĐIỆN MẶT TRỜI LÀ GÌ VÀ PIN LIFEPO4 CÓ GÌ ĐÁNG CHÚ Ý?

Pin LiFePO4 là pin lithium iron phosphate và hiện được sử dụng khá phổ biến trong nhiều hệ thống lưu trữ năng lượng nhờ khả năng vận hành theo chu kỳ và đặc tính nhiệt tương đối ổn định so với một số hóa học lithium khác.

Một bộ pin LiFePO4 thường có:

• Các cell pin.
• BMS.
• Vỏ bảo vệ.
• Terminal.
• Module truyền thông.
• Cầu chì hoặc thiết bị bảo vệ tùy thiết kế.

Khi chọn không nên chỉ hỏi:

“Có phải LiFePO4 không?”

Cần xem thêm:

• Dung lượng.
• Công suất sạc/xả.
• Điện áp.
• Chu kỳ.
• DoD.
• Bảo hành.
• Inverter tương thích.
• Điều kiện lắp đặt.

Hai pin đều LiFePO4 vẫn có thể khác nhau khá nhiều về cấu hình.

PIN LƯU TRỮ ĐIỆN MẶT TRỜI LÀ GÌ VÀ PIN LITHIUM KHÁC ẮC QUY CHÌ THẾ NÀO?

Pin lithium lưu trữ điện mặt trời thường có mật độ năng lượng, khả năng sử dụng dung lượng và tuổi thọ chu kỳ thuận lợi hơn so với nhiều hệ ắc quy chì truyền thống.

Có thể hình dung sơ bộ:

Bảng này chỉ dùng để hiểu khác biệt chung.

Không nên dùng để đánh giá tất cả sản phẩm.

Cần xem đúng model cụ thể.

PIN LƯU TRỮ ĐIỆN MẶT TRỜI LÀ GÌ VÀ INVERTER HYBRID CÓ VAI TRÒ NHƯ THẾ NÀO?

Inverter hybrid là bộ phận điều phối năng lượng giữa tấm pin, pin lưu trữ, điện lưới và phụ tải.

Có thể xem inverter hybrid như bộ não điều phối của hệ thống.

Nó quyết định:

• Điện solar ưu tiên đi đâu.
• Khi nào sạc pin.
• Khi nào xả pin.
• Khi nào lấy điện lưới.
• Khi nào giữ pin để backup.
• Khi nào chuyển sang tải dự phòng.

Ví dụ người dùng đặt:

“Luôn giữ pin tối thiểu 30% để phòng mất điện.”

Inverter có thể được cấu hình để hạn chế xả dưới mức này trong điều kiện vận hành bình thường nếu thiết bị hỗ trợ.

Hoặc doanh nghiệp muốn:

“Pin chỉ xả từ 18 giờ đến 22 giờ.”

Một số hệ thống cho phép cài lịch.

Đây là phần làm hệ thống điện mặt trời hybrid linh hoạt hơn hệ hòa lưới thông thường.

PIN LƯU TRỮ ĐIỆN MẶT TRỜI LÀ GÌ VÀ CÓ THỂ BỔ SUNG PIN SAU KHI ĐÃ LẮP SOLAR KHÔNG?

Có thể bổ sung pin lưu trữ điện mặt trời sau, nhưng mức độ đơn giản phụ thuộc vào inverter và kiến trúc của hệ thống hiện tại.

Trường hợp thuận lợi nhất:

Ngay từ đầu đã dùng inverter hybrid và để sẵn khả năng mở rộng pin.

Sau này có thể bổ sung pin tương thích theo thiết kế.

Nếu hệ đang dùng inverter hòa lưới thuần, có thể phải:

• Thay inverter.
• Thêm inverter lưu trữ.
• Thay đổi sơ đồ điện.
• Bổ sung tủ backup.
• Bổ sung Smart Meter.
• Đi lại một phần dây.

Vậy nên nếu khách hiện chưa đủ ngân sách mua pin nhưng chắc chắn vài năm tới sẽ cần, hãy nói với đơn vị thiết kế ngay từ đầu.

Đôi khi chỉ một quyết định đúng về inverter đã giúp việc nâng cấp sau này dễ hơn nhiều.

PIN LƯU TRỮ ĐIỆN MẶT TRỜI LÀ GÌ VÀ NHÀ Ở NÊN LẮP BAO NHIÊU kWh?

Dung lượng pin lưu trữ điện mặt trời gia đình nên được tính dựa trên lượng điện cần dùng sau khi mặt trời lặn hoặc trong thời gian mất điện mong muốn.

Không nên chọn theo diện tích nhà.

Không nên chọn theo số tấm pin.

Cũng không có quy tắc:

Hệ 5 kWp phải đi pin 5 kWh.

Ví dụ gia đình muốn duy trì khi mất điện:

• Tủ lạnh: trung bình 100 W.
• Đèn: 150 W.
• Wi-Fi + camera: 50 W.
• TV: 100 W.
• Quạt: 100 W.
• Một máy lạnh trung bình khoảng 700 W trong một số thời điểm vận hành.

Giả sử tải trung bình khoảng 1,2 kW và muốn duy trì 5 giờ:

1,2 × 5 = 6 kWh.

Sau đó cần cộng biên cho:

• Tổn hao.
• Dung lượng dự phòng.
• DoD.
• Tải thay đổi.

Phương án cuối có thể cân nhắc khoảng 7 – 10 kWh tùy hệ thống.

Đây mới là cách tính có cơ sở.

PIN LƯU TRỮ ĐIỆN MẶT TRỜI LÀ GÌ VÀ NHÀ XƯỞNG CÓ NÊN LẮP HỆ THỐNG LƯU TRỮ KHÔNG?

Nhà xưởng nên cân nhắc hệ thống lưu trữ năng lượng khi pin giải quyết được một nhu cầu rõ như dự phòng tải quan trọng, dịch chuyển thời gian sử dụng điện hoặc quản lý phụ tải.

Nhưng không phải nhà xưởng nào cũng cần pin.

Nếu doanh nghiệp:

• Dùng điện rất mạnh ban ngày.
• Solar được tiêu thụ gần hết ngay khi phát.
• Điện lưới ổn định.
• Không cần backup.

thì hệ hòa lưới có thể kinh tế hơn.

Ngược lại, lưu trữ đáng cân nhắc nếu:

• Có hệ thống server.
• Có dây chuyền nhạy với mất điện.
• Có kho lạnh.
• Có thiết bị điều khiển quan trọng.
• Có tải ban đêm lớn.
• Muốn quản lý thời gian sử dụng năng lượng.

Với hệ lưu trữ công nghiệp, bài toán thường phức tạp hơn nhà ở khá nhiều.

Phải tính:

• Profile phụ tải.
• Công suất charge/discharge.
• BMS.
• PCS.
• EMS.
• An toàn.
• Thông gió.
• Phòng cháy.
• Không gian lắp đặt.

PIN LƯU TRỮ ĐIỆN MẶT TRỜI LÀ GÌ VÀ NÊN ĐẶT PIN Ở ĐÂU?

Pin lưu trữ điện mặt trời nên được đặt ở vị trí khô ráo, thoáng, tránh nắng trực tiếp, tránh nguồn nhiệt và đúng yêu cầu lắp đặt của nhà sản xuất.

Không nên chọn chỗ đặt pin chỉ vì còn một góc trống.

Cần quan tâm:

• Nhiệt độ.
• Độ ẩm.
• Khả năng thông gió.
• Nước mưa.
• Ngập nước.
• Khoảng cách bảo trì.
• Khoảng cách tới inverter.
• Khả năng tiếp cận.
• Yêu cầu phòng cháy.

Nên tránh:

• Ngoài nắng trực tiếp.
• Gần bếp.
• Gần nguồn nhiệt lớn.
• Nơi trẻ nhỏ dễ tiếp cận.
• Nơi thường xuyên ẩm ướt.
• Khu vực có nguy cơ ngập.

Một hệ pin đẹp không quan trọng bằng một hệ pin được đặt đúng.

PIN LƯU TRỮ ĐIỆN MẶT TRỜI LÀ GÌ VÀ TUỔI THỌ PIN PHỤ THUỘC NHỮNG YẾU TỐ NÀO?

Tuổi thọ pin lưu trữ điện mặt trời phụ thuộc vào hóa học pin, số chu kỳ sạc/xả, mức DoD, nhiệt độ và chế độ vận hành.

Một số yếu tố ảnh hưởng rõ nhất:

• Số chu kỳ.
• Độ sâu xả.
• Nhiệt độ.
• Công suất sạc.
• Công suất xả.
• Cài đặt SOC.
• Chất lượng cell.
• BMS.
• Điều kiện môi trường.

Một pin được vận hành nhẹ nhàng thường khác pin ngày nào cũng:

Sạc đầy → xả sâu → sạc đầy → xả sâu.

Vì vậy khi so pin, không nên chỉ nhìn:

“Pin này bao nhiêu năm?”

Hãy xem cả:

• Chu kỳ bảo hành.
• Điều kiện bảo hành.
• Dung lượng còn lại theo thời gian.
• Điều kiện vận hành.

PIN LƯU TRỮ ĐIỆN MẶT TRỜI LÀ GÌ VÀ CHU KỲ SẠC XẢ ĐƯỢC HIỂU NHƯ THẾ NÀO?

Chu kỳ của pin lưu trữ điện mặt trời là cách biểu thị mức sử dụng năng lượng tích lũy tương đương với một lần sạc – xả đầy theo định nghĩa của hệ thống.

Không nhất thiết phải:

Sáng 0% → sạc 100% → tối xả về 0%

mới tính là một chu kỳ.

Ví dụ nhiều lần sạc – xả nhỏ có thể cộng dồn thành lượng tương đương một chu kỳ hoàn chỉnh.

Thông số cycle life hữu ích để so pin.

Nhưng cần đọc cùng:

• DoD áp dụng.
• Nhiệt độ thử nghiệm.
• Dung lượng còn lại.
• Điều kiện bảo hành.

Con số “6.000 chu kỳ” đứng riêng một mình chưa nói hết mọi thứ.

PIN LƯU TRỮ ĐIỆN MẶT TRỜI LÀ GÌ VÀ CHI PHÍ HỆ THỐNG PHỤ THUỘC VÀO NHỮNG GÌ?

Chi phí hệ thống lưu trữ điện mặt trời phụ thuộc vào dung lượng kWh, công suất xả, inverter, loại pin và những hạng mục điện cần bổ sung.

Hai hệ cùng 10 kWh chưa chắc cùng giá.

Có thể khác ở:

• Cell.
• BMS.
• Công suất xả.
• Inverter.
• Backup.
• Tủ điện.
• Smart Meter.
• Dây dẫn.
• Bảo hành.
• Khả năng mở rộng.

Nếu báo giá chỉ ghi:

“Pin 10 kWh”

thì vẫn chưa đủ.

Nên hỏi thêm:

• Dung lượng nominal bao nhiêu?
• Dung lượng usable bao nhiêu?
• Xả liên tục được bao nhiêu kW?
• Peak được bao nhiêu?
• DoD bao nhiêu?
• Bảo hành thế nào?
• Tương thích inverter nào?

PIN LƯU TRỮ ĐIỆN MẶT TRỜI LÀ GÌ VÀ CÓ NÊN MUA DUNG LƯỢNG CÀNG LỚN CÀNG TỐT KHÔNG?

Không. Pin lưu trữ điện mặt trời nên có dung lượng vừa với nguồn sạc và nhu cầu sử dụng thay vì chọn càng lớn càng tốt.

Pin lớn quá có thể gặp tình trạng:

• Solar không đủ sạc.
• Chi phí đầu tư cao.
• Dung lượng không được sử dụng.
• Thời gian hoàn vốn dài hơn.

Pin quá nhỏ lại:

• Hết điện sớm.
• Không đáp ứng backup.
• Thường xuyên xả sâu.
• Không tận dụng hết phần solar dư.

Vậy nên phải tìm điểm cân bằng.

Đây cũng là lý do Đông Tây Solar thường hỏi khách trước:

“Anh/chị muốn dùng pin để làm gì?”

Sau đó mới hỏi:

“Muốn dùng trong bao lâu?”

Hai câu này quan trọng hơn việc bắt đầu bằng:

“Anh/chị thích pin 5 hay 10 kWh?”

PIN LƯU TRỮ ĐIỆN MẶT TRỜI LÀ GÌ VÀ HOWTO TÍNH DUNG LƯỢNG PIN PHÙ HỢP NHƯ THẾ NÀO?

Có thể ước tính dung lượng pin lưu trữ điện mặt trời qua 6 bước:

1. Liệt kê các thiết bị muốn sử dụng khi dùng pin.
2. Ghi công suất trung bình của từng thiết bị.
3. Xác định thời gian cần chạy.
4. Tính tổng điện năng theo kWh.
5. Bổ sung phần tổn hao và dung lượng dự phòng.
6. Kiểm tra công suất xả của pin và công suất backup của inverter.

Công thức đơn giản:

Điện cần dùng (kWh) = Công suất tải trung bình (kW) × Thời gian sử dụng (giờ)

Ví dụ:

Tải trung bình 1,5 kW.

Muốn dùng trong 4 giờ.

1,5 × 4 = 6 kWh.

Nếu tính thêm biên vận hành và tổn hao, có thể khảo sát nhóm pin khoảng 7 – 10 kWh.

Nhưng vẫn cần kiểm tra tải lớn nhất.

Nếu tải có lúc tăng tới 6 kW mà pin chỉ xả tối đa 3 kW thì dung lượng đủ vẫn chưa giải quyết được vấn đề công suất.

PIN LƯU TRỮ ĐIỆN MẶT TRỜI LÀ GÌ VÀ NÊN KIỂM TRA NHỮNG GÌ TRƯỚC KHI MUA?

Trước khi chọn pin lưu trữ điện mặt trời, nên kiểm tra đồng thời dung lượng, công suất xả, loại cell, BMS, inverter tương thích và bảo hành.

Một checklist thực tế gồm:

• Hãng và model.
• Công nghệ pin.
• Dung lượng danh định.
• Dung lượng usable.
• Điện áp.
• Dòng sạc.
• Dòng xả.
• Công suất xả liên tục.
• Công suất peak.
• DoD.
• Cycle life.
• BMS.
• Giao tiếp CAN/RS485 nếu có.
• Inverter tương thích.
• Bảo hành.
• Khả năng mở rộng.
• Điều kiện lắp đặt.

Nếu một báo giá chỉ có:

“Lithium battery 10 kWh”

thì nên hỏi thêm.

Tên gọi đó vẫn còn quá chung.

PIN LƯU TRỮ ĐIỆN MẶT TRỜI LÀ GÌ VÀ FAQPAGE CÓ NHỮNG CÂU HỎI THƯỜNG GẶP NÀO?

Pin lưu trữ điện mặt trời có bắt buộc không?

Không. Hệ thống hòa lưới có thể hoạt động mà không cần pin. Lưu trữ phù hợp hơn khi cần dùng điện ngoài giờ nắng hoặc dự phòng khi mất điện.

Hệ điện mặt trời 5 kWp nên dùng pin bao nhiêu kWh?

Không có con số cố định. Cần tính lượng điện dư ban ngày và nhu cầu điện vào buổi tối hoặc khi mất điện.

Pin 10 kWh dùng được bao lâu?

Phụ thuộc tải. Nếu dung lượng khả dụng khoảng 9 kWh và tải trung bình 1 kW, thời gian lý thuyết sẽ dài hơn nhiều so với khi tải 4 kW. Cần tính thêm tổn hao và giới hạn vận hành thực tế.

Pin 10 kWh có chạy được máy lạnh không?

Có thể, nếu inverter và pin đủ công suất xả, đồng thời dung lượng đáp ứng thời gian sử dụng. Phải kiểm tra công suất máy lạnh và các tải đang chạy cùng lúc.

Mất điện thì pin có tự chuyển nguồn không?

Hệ hybrid có chức năng backup phù hợp có thể tự chuyển sang nguồn dự phòng. Thời gian chuyển phụ thuộc thiết bị.

Pin lưu trữ có thể sạc từ điện lưới không?

Nhiều hệ hybrid có hỗ trợ sạc pin từ lưới theo cài đặt, nhưng cần xem model inverter và cấu hình.

Có nên giữ pin 100% mọi lúc không?

Không nhất thiết. Cách vận hành phù hợp phụ thuộc nhu cầu backup, lịch sử sử dụng và hướng dẫn của nhà sản xuất.

Pin lithium có nguy hiểm không?

Bất kỳ hệ lưu trữ năng lượng nào cũng cần thiết kế, lắp đặt và bảo vệ đúng kỹ thuật. Không nên dùng cell, BMS hoặc đấu nối không rõ nguồn gốc.

Pin LiFePO4 có tốt không?

LiFePO4 là một công nghệ phổ biến cho lưu trữ năng lượng, nhưng chất lượng thực tế còn phụ thuộc cell, BMS, thiết kế hệ thống và nhà sản xuất.

Đang dùng inverter hòa lưới có gắn pin trực tiếp được không?

Thông thường không thể mặc định gắn pin trực tiếp. Cần kiểm tra inverter có hỗ trợ lưu trữ hay phải bổ sung hoặc thay thiết bị.

Có thể lắp pin mà không có điện mặt trời không?

Về mặt kỹ thuật, một số hệ lưu trữ có thể sạc từ lưới và hoạt động mà không cần PV. Tuy nhiên cấu hình phải được thiết kế phù hợp với mục tiêu sử dụng.

Pin lưu trữ nên lắp trong nhà hay ngoài trời?

Phụ thuộc cấp bảo vệ và yêu cầu của nhà sản xuất. Dù vậy, nên ưu tiên nơi thông thoáng, khô ráo, tránh nắng mưa trực tiếp và thuận tiện bảo trì.

PIN LƯU TRỮ ĐIỆN MẶT TRỜI LÀ GÌ VÀ ĐÔNG TÂY SOLAR TƯ VẤN HỆ LƯU TRỮ NHƯ THẾ NÀO?

Tại Đông Tây Solar, pin lưu trữ điện mặt trời được tính từ nhu cầu thực tế thay vì chọn dung lượng trước rồi mới tìm cách sử dụng.

Chúng tôi thường bắt đầu bằng ba câu hỏi:

1. Buổi tối anh/chị dùng khoảng bao nhiêu điện?
2. Khi mất điện, thiết bị nào bắt buộc phải chạy?
3. Muốn duy trì những thiết bị đó trong bao lâu?

Sau đó mới xem:

• Công suất solar hiện tại.
• Lượng điện dư ban ngày.
• Inverter đang sử dụng.
• Công suất backup.
• Dung lượng pin.
• Khả năng mở rộng.

Ví dụ một gia đình muốn backup:

Tủ lạnh + Wi-Fi + camera + đèn.

Phương án sẽ khác hoàn toàn gia đình muốn:

Ba máy lạnh + bếp + bình nóng lạnh + toàn bộ ổ cắm.

Không phải chỉ tăng dung lượng pin.

Inverter và sơ đồ backup cũng phải thay đổi.

Vậy nên hệ lưu trữ tốt không phải hệ có pin lớn nhất.

Mà là hệ cấp đủ đúng những tải người dùng thực sự cần.

PIN LƯU TRỮ ĐIỆN MẶT TRỜI LÀ GÌ VÀ KẾT LUẬN KHI NÀO NÊN LẮP HỆ THỐNG LƯU TRỮ?

Pin lưu trữ điện mặt trời là thiết bị giữ lại điện năng để sử dụng vào thời điểm tấm pin không còn tạo đủ điện, đặc biệt vào buổi tối hoặc khi mất điện. Hệ lưu trữ đáng cân nhắc nhất khi công trình có nhiều điện solar dư ban ngày, nhu cầu điện buổi tối cao hoặc cần nguồn điện dự phòng ổn định.

Nếu cần một cách quyết định đơn giản, hãy kiểm tra ba điều:

• Ban ngày có đang dư nhiều điện mặt trời không?
• Buổi tối có sử dụng nhiều điện không?
• Mất điện có gây bất tiện hoặc ảnh hưởng đáng kể không?

Nếu câu trả lời cho một hoặc nhiều câu là “có”, hệ thống pin lưu trữ điện mặt trời đáng để tính toán nghiêm túc.

Nếu nhà đã dùng gần hết solar vào ban ngày và điện lưới rất ổn định, pin có thể chưa phải khoản đầu tư ưu tiên.

Nói thật, điều quan trọng không phải là “nhà người khác dùng pin 10 kWh nên nhà mình cũng dùng 10 kWh”.

Hãy tính từ tải.

Hãy tính thời gian cần backup.

Hãy tính lượng điện solar thực sự có thể sạc vào pin.

Sau đó mới chốt thiết bị.

Cách này thực tế hơn và cũng tránh mua một bộ pin rất lớn nhưng phần lớn thời gian chỉ đứng đó… chưa được dùng hết khả năng.

Đông Tây Solar
Đại Lộ Võ Nguyên Giáp, Phường Tây Nha Trang, Khánh Hoà
038 991 2932 – 093 1616 211
Zalo: 038 991 2932 – 093 1616 211
Dongtaysolar.vn@gmail.com

Liên hệ với chúng tôi:

ĐÔNG TÂY SOLAR

• Địa chỉ: Đại Lộ Võ Nguyên Giáp, Phường Tây Nha Trang, Khánh Hoà
• Hotline: 038 991 2932 - 093 1616 211
• Zalo: 038 991 2932 - 093 1616 211
• Email: Dongtaysolar.vn@gmail.com